EoLIS 2026: Nederlandse aanpak voor gezamenlijke ontmanteling van windparken op zee

De eerste windparken op zee lopen tegen het einde van hun levensduur aan. Bij ontmanteling komen kritieke materialen als staal, koper en composiet vrij, en ook permanente magneten met neodymium. Voor die magneten is Europa sterk afhankelijk van China. Hoe goed Europa deze materialen terugwint, telt dus mee in de concurrentiepositie van de eigen windindustrie.

Pieter van Os spreekt namens Circonnect hierover op 24 november tijdens EoLIS; het jaarlijkse seminar van WindEurope over windturbines aan het einde van hun levensduur. In de sessie Planning for the next wave of offshore decommissioning presenteert hij hoe Nederland werkt aan één gezamenlijk, blijvend systeem voor ontmanteling. De basis werd gelegd in een CIRCO Keten-Track rondom Wind op Zee. Daaruit ontstond Bridge of Europe, dat als project is opgenomen in de Routekaart Wind op Zee en nu in het Noordzeekanaalgebied verder wordt uitgewerkt.

Van het ketenontwerp naar de regio

Op dit moment plant elke parkeigenaar zijn eigen ontmanteling. Verwerkers die materialen hoogwaardig kunnen hergebruiken, horen daardoor vaak pas laat wat er aankomt. Om op te schalen hebben ze juist voorspelbaar aanbod nodig.

In een CIRCO Keten-Track ontwierpen ontwikkelaars, operators, aannemers en verwerkers de eerste opzet van een gezamenlijk terugname systeem en een circulaire hub, met veel aandacht voor de permanente magneten. Uit die samenwerking ontstond Bridge of Europe. De Routekaart Wind op Zee nam dit initiatief op als project. Met middelen van het Noordzeekanaalgebied wordt nu gewerkt aan een gap-analyse en een blauwdruk voor de hub.

Wat kost ontmanteling, en wat levert het op? Ook die vraag komt in Bilbao aan bod, net als de rol van een goed georganiseerde achterkant van de keten voor de strategische autonomie van Europa.

Routekaart per productgroep

Voor wind op zee is een Routekaart ontwikkeld, net als voor zon-PV, batterijen en elektrolysers. Bedrijven, overheid en kennisinstellingen stelden daarin samen een gedragen projectportfolio op voor vijf tot tien jaar.

Circonnect leverde hiervoor de facilitatie, ontwerpkennis en tools. Productgroepen, ketens en afzonderlijke bedrijven versterken daarmee hun verdienvermogen en strategische autonomie, en gaan zuiniger om met materiaal en energie.

Over EoLIS

EoLIS staat voor End-of-Life Issues & Strategies. WindEurope organiseert het seminar dit jaar in samenwerking met de Spaanse windenergievereniging AEE, op 24 en 25 november in het Bilbao Exhibition Centre. Repowering, levensduurverlenging, ontmanteling en recycling staan op het programma. Gian Marco Gioffrè (WindEurope) leidt de sessie van Pieter van Os. Na de presentaties schuiven Daan Koetzier (Heerema Engineering Solutions), Rebecca Verhaeghe (POM West-Vlaanderen) en Emma Amato (Vattenfall) aan voor het panelgesprek.

Lees hier meer over de Routekaart Wind op Zee